ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің, ҚР Ұлттық академиялық кітапханасының және ҚР Кітапханашылары ассоциациясының жетекшілігімен басталған «Бір ел – бір кітап» акциясына жамбылдықтардың да қосқан үлесі қомақты. Халқымыз қалаған «Қара сөздер» бойынша Жамбыл облыстық, қалалық, аудандық, ауылдық кітапханаларында арнайы іс-шаралар жоспары мен оны өткізу бағдарламалары дайындалды.
24 қыркүйектегі «Бір ел – бір кітап» акциясы аясында құрылған «Ғасыр жүгін көтеріп өлеңдеткен» көрмесі Қазақстан Республикасының 10 жылдығына арналып басылған «Абай: Қара сөз» Халықаралық Абай клубы.Семей. 2007. 263 б. кітабының тұсаукесер рәсімімен ашылды. Жиналғандар бұл кітаптағы Абайдың әрбір қара сөзі келешек ұрпаққа қалдырған баға жетпес асыл мұра екендігін, адамды адам етіп тәрбиелеудің қайнар көзі болып табылатын сөздердің мән-мағынасы жайлы ой-пікірлерімен бөлісті. Акция одан әрі әр алуан іс-шаралармен жалғасты.
«Абай дана, қазақта, Абай дара» ашық қарау апталығына:
Абай. Қара сөз (екі тілде). Халықаралық Абай клубы.Семей. 2007, 263 б.
Абай. Өлең - сөздің патшасы. Шығармаларының бір томдық жинағы. Халықаралық Абай клубы. Жидебай. 2006, 563 б..
«Абай»: Энциклопедия. Алматы: Атамұра тәрізді кітаптарымен қатар, зерттеулер мен басылымдар түгелдей қойылып оқырмандар назарына ұсынылды.
Оқу залының ұйымдастыруымен «Асыл сөзді іздесең, Абайды оқы ерінбе» дауыстап оқу апталығы өз оқырмандарымен, «Өркениет», «Парасат» колледжі ұстаздары, білімгерлерінің қатысуымен күн сайын өткізілсе, абонемент бөлімі «Әлемдік ақын - ұлы Абай» тақырыбы бойынша өткізілген дайджесте Абайды сүйіп оқитын оқырмандар өздерінің Абайға арнаған арнауларын оқумен жалғастырды.
Абонемент бөлімі «Абайдың діни негіздері хақында» Тараз педагогикалық институты мен Әулие ата университеті қазақ тілі және әдебиеті факультетінің тәлімгерлері арасында дебат ұйымдастырылды. Дебат «Жақтаушылар» және «Даттаушылар» тобы болып, екі жақ сайысқа түсті. Сайысты сараптаушы қазылар алқасының төрайымы Тараз педагогикалық институты қазақ әдебиеті кафедрасының оқытушысы, филология ғылымының кандидаты С. Исматова, қазылар алқасының мүшелері кітапханадағы абонемент бөлімі меңгерушісі Ж. Алшынбаева және кітапхана ісін ұйымдастыру әрі дамыту бөлімінің жетекші маманы М. Жеңсікбаевалар тартысты да қызықты өткен дебат жеңімпаздарын анықтап, кітапхана ұжымы атынан сыйлықтар ұсынды.
Кітапхана ісін ұйымдастыру және дамыту бөлімінің бастамасымен өткен «Қара сөздер қазынасы» тақырыбындағы ғылыми конференцияға елімізге танымал абайтанушы ғалым, ҚР Мемлекеттік сыйлығының иегері, ҚР Әлеуметтік ғалымдар академиясының және Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі, профессор Мекемтас Мырзахметұлы, ҚР Мәдениет қайраткері, М. Х. Дулати атындағы ТарМУ-дің профессоры, шығыстанушы ғалым Ислам Жеменей арнайы шақырылды.
Абайдың әдеби мұрасын бүгінгі таңда зерттеп, халық қазынасына айналдыруда елеулі үлес қосып жүрген, Абайтану тарихының асқан білгірі, ұлы ақын шығармашылығына арналған «Әуезов және Абай», «Абайтану тарихы», «Абайдың адамгершілік мұрағаттары» және басқа да оннан аса ғылыми туындылардың авторы, Абайды, қазақты, түркі-түбімізді танытудың өзіндік мектебін қалыптастырып, ұлттық идеологиямыздың олқысын толтырып, керегін түгендеу ісіне атсалысып, ұлы зиялылықтың үлгісін көрсетіп жүрген Мекемтас Мырзахметұлы «Жалпы Абайтану тарихы» жайлы тоқтап, біз түсіне бермейтін, философиялық ойларды тереңірек ашып айтты. Абай қара сөздерінің мән-мағынасын, бірінші, отыз жетінші, отыз үшінші сөздерін талдап, түсіндірді. Абайдың қара сөздерін оқи отырып, ақынның өз оқушыларымен әңгімелесіп, жүзбе-жүз кездесіп, кеңес құрып отырған ойшыл ұстаз екенін білеміз.... Абайдың қара сөздері - әр заманда бағасы жойылмайтын қымбат қазына.
Абай мен оның шығармашылық қыр-сырын зерттеген абайтанушы, ғалым Мекемтас Мырзахметұлының арасындағы, ұқсастық пен байланыс жайлы абайтанушы, Қ. А. Яссауи атындағы Халықаралық Қазақ-Түрік университеті Тараз институтының қазақ әдебиеті кафедрасының доценті, филология ғылымдарының кандидаты Саламатова Рахат Мұхамеджанқызы «Абай - толық адам ілімі» тақырыбына ғылыми тұрғыда талдау жасады.
Абайтанушы, филология ғылымының кандидаты, Тараз мемлекеттік педагогикалық институты қазақ әдебиеті кафедрасының аға оқытушысы Мұқашов Темірбай Абайдың жетінші сөзінде екі түрлі азық туралы терең ой айтады. Оның бірі тән азығы (мал жию, мен кұнделікті үш мезгіл тойып ішетін ас). Екіншісі – ең негізгісі, ол – жан азығы, яғни рухани азық, ол білім, ол ғылым, көкірегіндегі сәуле ой, сана, ар, ұждан, адамгершілік жайында айтылған сөздеріне тоқталып өтті.
Жерлес жазушы, драматург, журналист Б. Әбілдаұлы осы конференцияға қатысып, өз ой пікірін жеткізіп, оныншы, жиырма бесінші, жиырма сегізінші, отыз екінші сөздеріне ғылыми тұрғыда пайым жасады.
Абай мұрасы ұрпақтан ұрпаққа, ғасырдан ғасырға өтпек жайында, Абай – қазақ әдебиетінің сап түзейтін үлгісі, рухани айнасы екендігін түсіндіре келіп, «Абай - әрқашан біздің ұлттық ұранымыз болуы тиіс. Абайды таныту арқылы біз Қазақстанды әлемге танытамыз, қазақ халқын танытамыз» деген елбасы Н. Назарбаевтың сөзімен ғылыми конференцияны қорытындылаған кітапхана ісін ұйымдастыру және дамыту бөлімінің меңгерушісі М. Әлішева қатысушылардың барлығына ұжым атынан алғысын жеткізе отырып, акцияны өткізу одан әрі жалғасатындығын айтып өтті.
Талас аудандық орталық кітапханасында «Абай мұрасы – ізгілік ілімі» атты әдеби -әуенді кеш өткізіліп, оған «Асыл сөзді іздесең, Абайды оқы ерінбе» кітап көрмесі жасақталды. Ойық ауылдық кітапханасында «Абайдың қара сөздеріне саяхат» тақырыбында ауыл жастары пікір алмасты. Аққұм ауылдық кітапханасы «Абай мұрасы - асыл қазына» өнеге сағатын өткізді. Көшек ауылдық кітапханасы «Абайдың қара сөздерін оқып білу - рухани өркениетке ұмтылу» тақырыбымен қара сөздеріне талдау жасады. Мақсаты - Ұлы ақынның асыл мұраларын кеңінен насихаттау, адамды адам етіп тәрбиелеудің қайнар көзі саналатын қара сөздерін танып, білу.
Т. Рысқұлов аудандық орталық кітапханасында «Асыл мұра – Абайдың қара сөздері» әдістемелік құрал дайындап шығарылды, Юбилейное ауылдық кітапханасы «ХІХ ғасырдың қаламгер данышпаны» тәрбие сағаты, Жарлысу, Тереңөзек, Бірлес ауылдық кітапханаларында «Абай ой-пікірінің тағылымдық мәні» библиографиялық шолу, танымдық кеш, «Адам болам десеңіз...» Қарақыстақ, Жалпақсаз ауылдық балалар кітапханасында Абайдың 44-қара сөз желісімен ойын сабағы өткізілді. Мақсаты - ізгілікке, білімге тәрбиелеп, таныту.
Меркі аудандық орталық кітапханасы «Терең ойлы, сұлу сөз маржанының шебері» зерделілер ойыны, Жамбыл, Аспара ауылдық кітапханаларында «Абай қара сөздерінің даналығы» пікірсайыс, Тәтті, Ақтоған ауылдық кітапханалары «Абайдың ұлылығы» тақырыбында ашық есік күнін өткізді.
Қордай аудандық орталық кітапханасы «Абай - ұлттың мәңгі ұяты мен ұйтқысы» Абай оқулары апталығы, Бетқайнар, Қарасу, Қызылсай ауылдық кітапханаларында «Абайды оқы, таңырқа» ой-сана ойыны, «Кемел ойшыл, кемеңгер Абай» қара сөздеріне байқау өтті.
Жамбыл аудандық орталық кітапханасы «Жүйріктен жүйрік озар жарысқанда» мәнерлеп оқу сайысы, Ақбұлым, Бесағаш, Шайқорық ауылдық кітапханаларында «Абайдың қара сөздері - қайталанбас ерлік» дөңгелек үстел, Қаракемер, Бірлесу, Еңбек ауылдық кітапханаларында «Ғақлия сөздері - мәңгі бір құбылыс» атты дайджест өтті.
Шу аудандық орталық кітапханасы «Абай сөзі - қазақтың бойтұмары» әдістемелік құрал, Бірлік, Қонаев, Төле би ауылдық кітапханалары «Абайдан асырып кім айтқан», «Абай ойларының даналығы», «Абай мәңгі қазаққа» әуен кеші, оқу күндері, байқау өткізііп, Абай мұраларын халыққа насихаттады.
Мойынқұм ауданы Қылышбай ауылдық кітапханасы облыстық «Ең үздік кітапхана» байқауында «Әлем таныған Абай» атты әдеби-әуен кешін қызықты да тартымды өткізіп, оқырмандардың ыстық ықыласына бөленді. Кеш Абайдың сөзіне жазылған әндер орындалуымен, Абай туралы деректі кино көрсетумен жалғасын тапты.
Апта бойы өткізілген іс-шаралар - оқырмандар үшін ешқашан ұмытылмайтын мереке.
Кітапханаларда апта бойы құрылған іс-шаралар жайында «Қазақстан -Тараз» телеарнасынан облыс тұрғындары құлағдар болды. Акцияны жарнамалауда жергілікті «Ақ жол» газетінің редакциясы зор қолдау көрсетті.
Мейрамкүл Әлішева,
Жамбыл облыстық Ш. Уәлиханов
атындағы әмбебап-ғылыми кітапханасының
кітапхана ісін ұйымдастыру және дамыту
бөлімінің меңгерушісі
