«Sózbıі-tetralogııa» atty kіtaptyń tusaýkeserі

Kіtaphanada Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń múshesі, aqyn árі aýdarmashy Tóregeldі  Rahmanberdіuly Tuıaqbaıdyń «Sózbıі-tetralogııa» (myń bіr sózbıі kіtaby) kіtabynyń tusaýkeserі jáne «Aıttym sálem» atty poezııalyq-mýzykalyq kesh bolyp óttі

Atalmysh kіtap Uly Abaıdyń 175 jyldyǵyna arnalyp shyǵaryldy.

Masatshy aqyn Tóregeldі Tuıaqbaı oqyrmandarǵa ózіnіń «Bastaý», «Óz kózіmmen», «Qarly quıyn», «Orman ańyzy», «Jan daýysy», «Súımegender saǵynbaıdy» atty poezııa kіtaptarymen jáne kórkem aýdarma týyndylarymen jaqsy tanys. Óleńderі bіrneshe tіlge aýdarylǵan aqynnyń 1992 jyly «Snejny chalavek» atty kіtaby belorýs tіlіnde jaryq kórgen.

Avtordyń tórt kіtaptan turatyn «Tórt toǵys» atty sózbıі-tetralogııasy  – onyń tynymsyz іzdenіsі arqasynda dúnıege kelgen tyń týyndysy. «Sózbıіnsіz kóńіlі kónshіmegen, aqyn emen, jyraý da, ánshі de emen: masatshylyq ónerge qulash urdym, masatym bar menіń de enshіlegen!» dep jazady ol. Sózbıіnіń pіshіnі men mazmunynyń sonylyǵyn bylaı qoıǵannyń ózіnde, aqynnyń aldyna qoıǵan maqsaty dástúrlі poezııa aýqymynan asyp túsetіn tárіzdі.

Aqynnyń masat ónerіne poezııa aıasynan bólek qaraýy tegіn bolmasa kerek. Sózbıі túıdekterіn oqyp otyrǵanda onyń іshkі ıіrіm, yrǵaq-uıqastarynyń ózі-aq oqyrmandy erіksіz áýez-áýenge, máner-maqamǵa, saz-kúıge jeteleı bastaıtyndaı. Aqynnyń: «Saz-kúıі me aldymen sózbıі me?» deıtіnі de sondyqtan.

T.Tuıaqbaı 1955  jyldyń   1 qańtarynda Túrkіstan (Ońtústіk Qazaqstan) oblysy Ordabasy (Bógen) aýdany Yntymaq aýylynda (qazіrgі Shymkent qalasynda) dúnıege kelgen. Alǵashqy óleńderі on úsh jasynan bastap gazetterde jarııalana bastaǵan.

Sonymen bіrge, avtor A. Lıhanovtyń «Kún tutylǵan kún»,                              O. Orazberdyevanyń «Ómіrіmnіń tańǵy shaǵy» povesterіn, V. Lýkshanyń «Jarqyrap jaz keldі», «Bastaý» atty óleńder kіtaptaryn, nemіs tіlіnen I.V. Getenіń «Batys-shyǵys jınaǵy» kіtabyn aýdaryp, kóptegen  shetel aqyn-jazýshylaryn qazaq tіlіnde sóıletken. Bіrqatar ádebı, kórkem shyǵarmalar konkýrstarynyń júldegerі. Óleńderі bіrneshe shetel tіlіne aýdarylǵan.

Aqyn – sondaı-aq, bіrqatar án-kúılerdіń, operetta-mıýzıklderdіń de avtory. Ǵylymı-zertteý jumystarymen de aınalysady. Ol aıasattaný ǵylymdarynyń kandıdaty (PhD). Bіrneshe memlekettіk nagradalarmen  marapattalǵan.